Memorize the fretboard

Uit WikiStrompf
Ga naar: navigatie, zoeken

Als je gitaar of basgitaar speelt, is er geen ontkomen aan: Vroeg of laat (liever vroeg!) moet je de hele hals uit je hoofd kennen.


  • To be able to play along with other (bass) players: Life for me as a guitarist would be much easier, if I know at once what note the bass player is playing by looking as his/her fretboard hand. E.g., when he/she is playing a riff, that I know at once which chords I can play over it
  • To be able to easily transpose chords up and down the neck (e.g., shifted E-form)
  • To be able to communicate with other musicians: I need to be able to use names of notes, not positions on a guitar neck


Reading vs. playing

There might be two modes of interacting with the neck:

  • Reading: From any spot on the neck, I know which note it is. This comes handy when playing together with others. E.g, that I can see from the bass player what notes he is playing or what chords I can play along with that
  • Playing: I want to play a note, and I know where to find it on the neck (preferably in all 12 different places).

So far, I've been focusing on playing, not on reading. I'm not sure if I can do both when I only practice playing - More shall be revealed.

Up the neck: 5(4) semitone shift

All strings except the B-string, are shifted 5 semitones up. This means that the pattern of tones repeat on each string, although with a 5 fret shit (and a 4 fret shift for the B-string)

Down the neck: 7(8) semitones shift

Now the other way around, although probably not as useful

Context is everything

It's probably not so effective to learn the neck string-by-string, because there is little context

Probably a much better way: Start with a block or an 'island' somewhere on the neck, and learn the notes there. Than extend that area. This way, there is a context for learning new stuff, plus that in practice, I'm probably using strings and notes much more that way (namely block-wise, rather than e.g., string-wise).

There is however, one situation where it is useful to know the actual strings: For the E- and A-string, to know how to transpose chords.

Name the notes aloud

Dat helpt. Bv. bij het spelen van toonladders. Dit geldt voor alle paragrafen hieronder.


Learn a complete string, then move to the next string:

  • Choose a string
  • Play various songs on only this string, until the whole layout of this string is familiar
  • Only then move to the next string.

This might not be the most efficient way (I suspect block-by-block is more effective), but effectively, this is how I learned it (May 2019).

Block-by-block - Like around pentatonic scales

The trouble with playing songs string-by-string may be, that you usually don't use the guitar like that. I am much more likely to play in a certain block of notes. E.g, around Am-pentatonic.

Use reference contexts

  • Choose a 'box' or 'reference context': A place somewhere on the neck where you're playing
  • Learn the notes around that spot

Vijf halve tonen afstand per volgende snaar

  • Bedenk dat de snaren (muv. de B-snaar) steeds vijf halve tonen hoger zijn. Dus het patroon van de ene snaar, vind je terug op de volgende snaar, maar vijf frets terug. Die informatie kun je gebruiken om tonen op de andere snaren terug te vinden
  • Bij de B-snaar is dit interval echter 4 frets. Daardoor is de hoge E-snaar ook een halve toon lager dan je zou verwachten.

Zeven halve tonen afstand per vorige snaar

Dit geintje kun je ook de andere kant op toepassen. Dan is de afstand 7 halve tonen - Is dat handig?

Volgende octaaf: 2x2

  • Als je een bepaalde noot speelt, vind je dezelfde noot (maar een octaaf hoger) als je twee snaren verderop, twee frets hoger gaat
  • Als de 'hoge snaar' de B-snaar betreft, is het echter drie frets verderop
  • Als de 'hoge snaar' de hoge E-snaar betreft, is het opnieuw drie frets verderop.

Dit kun je gebruiken bij het leren van de hals: Speel een toon, en dan een octaaf lager en hoger.


Ik probeer niet te veel ezelsbruggetjes te gebruiken om de hals te onthouden (om te voorkomen dat ik er steeds bij moet denken), maar ik merk dat er toch een paar patronen zijn, die ik handig vind:

  • A-snaar: Eerste drie fretten met inlays zijn stamtonen: C-D-E-x
  • D-snaar: Dit is de enige snaar waarbij alle fretten met inlays, stamtonen zijn: F-G-A-B
  • G-snaar: De laatste drie inlays zijn hele stamtonen: x-C-D-E
  • B-snaar: De eerste twee inlays zijn stamtonen: D-E-x-x. Daarnaast zijn F en G juist geen frets met inlays. Daarnaast zijn de twee laagste noten op deze snaar, allebei stamtonen (net als de E-snaren - De helft van alle snaren beginnen dus met twee stamtonen).

Waarom ik denk dat deze patronen handig zijn: Bij het memoriseren van de hals, vind ik het moeilijk om onderscheid tussen de snaren te maken. Misschien helpt dit.

Kai Perkins


Onthoud de frets voor CDE op de snaren waar deze reeks niet 'gebroken' is:

  • A-snaar
  • G-snaar
  • B-snaar.

Onthoud de frets voor FGAB

  • Lage E-snaar
  • G-snaar
  • Hoge E-snaar.


Play root notes along with songs - One string at a time

  1. Choose a song - E.g., Bruce Springsteen - The River
  2. Play along with the song. In stead of playing chords, only play the root notes, on the low E-string
  3. Proficient with this song on this string? Choose another song. Repeat, until you know the low E-string
  4. Move on to the next string.

Maybe do a string per day, and have a basic knowledge in 5 days (the lowest and highest strings are both E, so you only need to memorize 5 strings).

Play root notes along with songs - At all strings

As above, but now play each subsequent note on another string. This is probably a good exercise after the one before, to make sure that you're flexible.

Play pentatonic scales along backing tracks

  • Choose a pentatonic scale (E.g., Am)
  • Play using the first shape, along a backing track, and say the notes aloud
  • After a while, try playing outside this shape
  • Move to another scale.

Play major scales with different starting fingers

Example: C-major:

  • Start with the index-finger on C on the lowest straing, and play the scale wile naming the notes
  • Start with the middle-finger on C and play the scale. You're now playing in a different box
  • Start with the pinky on C
  • Done? Choose another scale.

Practice songs

Some songs that I find useful for practice

Basic - Songs with one chord pattern

Multiple patterns

Veel afwisseling of veel kruizen/mollen

Snel & veel

Progressie (nov. & dec. 2019

Deze nummers kan ik op alle snaren meespelen:

Progressie - 2020

Zie ook